มนุษย์คนหนึ่งนับได้ว่าเป็นผู้ใหญ่ต่อเมื่อเขาสามารถรู้สำนึกในพระคุณต่างๆที่เขาได้รับจากผู้อื่น โดยเฉพาะจากบิดามารดา เป็นการแสดงว่าเขาเป็นคนมีปัญญาฉลาด จึงสามารถเจริญความสัมพันธ์กับผู้อื่นได้ตามความเป็นจริง ทำนองเดียวกัน ความยินดีของคริสตชนอยู่ในการมีความสัมพันธ์กับพระเป็นเจ้าอย่างลูกสัมพันธ์กับบิดา คือมีจิตใจที่เปิด ยินดีรับการดลใจของพระองค์ ความยินดีนั้นไม่ได้อยู่ในระดับความรู้สึก เหตุว่า บางครั้งคริสตชนจะภาวนาแทบไม่ได้ โดยเฉพาะในระยะเวลาที่เขาจมอยู่ในความมืดบอด เนื่องจากความสงสัย ความเชื่อคลอนแคลน หรือกรณีบาปท่วมใจเขา ในกรณีเช่นนี้ อาจจะรู้สึกว่าเขาอยู่ห่างไกลจากพระองค์ อย่างไรก็ดี แม้คริสตชนจะตกอยู่ในสภาพที่อาภัพก็ตาม อาศัยพระคุณของศีลล้างบาปที่เขาได้รับ พระจิตยังสถิตและภาวนาอยู่ในตัวเขาเสมอ